مقاله ای با عنوان يکپارچه‌سازي نرم‌افزارهاي کتابخانه‌اي براي ايجاد فهرستگان نشريات غيرفارسي؛ مطالعة موردي: فهرستگان نشريات کشاورزي در شماره ۴ دوره ۲۲ فصلنامه علوم و فناوری اطلاعات، منتشر شده است که نویسندگان آن خانم طیبه شهمیرزادی و آقای سیروس داوودزاده هستند. در چکیده آن آمده است:

نظربه ضرورت استفاده از فهرستگان براي جلوگيري از خريد تكراري و سفارش متمركز، پژوهش حاضر به عنوان مطالعة موردي براي يکپارچه‌سازي فهرستگان نشريات غيرفارسي بر روي 75 كتابخانة‌ زير پوشش وزارت جهاد كشاورزي در سراسر كشور به صورت پيمايشي و با استفاده از كاربرگه به انجام رسيد. در اين فرآيند قريب به 3500 ركورد اطلاعاتي شامل اطلاعات‌ كتابشناختي‌ نشريات به علاوه فيلدهاي مربوط به يادداشت‌هاي ضروري و مكان نگهداري نشريه، در قالب يك پايگاه اطلاعاتي و بر روي چهار واسط گرافيكي قابل بازيابي و بهره‌برداري است. اطلاعات اين‌ فهرستگان روي‌ نرم‌افزار كتابخانه‌اي نوسا و پارس‌ آذرخش طراحي‌ شده‌ و قابليت روزآمدسازي اطلاعات را دارد. هم اكنون اين فهرستگان از طريق نرم‌افزار سيمرغ در سايت مركز اطلاعات و مدارك علمي كشاورزي با آدرس www.agrisis.org قابل دسترسي است.

روز ۱۶ بهمن، تاریخ دفاعیه پایان نامه من بود. برای اطلاع دوستان، چکیده این پایان نامه در زیر آورده شده است:

پژوهش حاضر به بررسي امكان‌سنجي ايجاد فهرستگان الكترونيكي در كتابخانه‌هاي مركزي دانشگاههاي دولتي شهر تهران مي‌پردازد و در صدد پاسخگويي درباره ميزان امكانات مالي، فني، و انساني موجود در اين كتابخانه‌ها است. روش پژوهش مورد استفاده، روش پيمايشي است. ابزار گردآوري داده‌ها، پرسشنامه و جامعه مورد پژوهش، تعداد 13 نفر از مديران و 124 نفر از كتابداران كتابخانه‌هاي مركزي دانشگاه‌هاي دولتي شهر تهران است. تحليل داده‌ها با روش‌ آماري توصيفي و با استفاده از نرم‌افزار آماري اس‌پي‌اس‌اس انجام شد.

يافته‌ها نشان داد كه در مجموع 93 نفر از كتابداران و مديران (38/68 درصد) بيشترين مزيت فهرستگان الكترونيكي كتابخانه‌هاي مركزي دانشگاه‌هاي دولتي شهر تهران را تسريع و جامعيت در پاسخ‌گويي به نياز كاربران مي‌دانند. 73 نفر از كتابداران (9/58 درصد)، معتقدند اين فهرستگان بايد بيشترين الويت را براي پايان‌نامه‌ها و مجلات و نشريات لاتين قائل باشد. امكانات فني موجود در كتابخانه‌هاي تحت اين پژوهش، بنا به نظر كارشناسان در وضعيت تقريبا مطلوبي به سر مي‌برد. امكانات مالي در حد «متوسط» و (3/83 درصد) از كتابخانه‌ها از كميت مناسبي از نيروي انساني متخصص بهره‌مند هستند. نگرش درصد بسياري از مديران و كتابداران در رابطه با عوامل مؤثر فهرستگانها در سطح مطلوبي قرار دارد. بيش از نيمي از كتابداران و مديران (08/58 درصد)، عدم سياستگذاريهاي مناسب را اصلي‌ترين مانع در مسير تحقق فهرستگان الكترونيكي مي‌دانند.

كليدواژه: فهرستگانها، امكان‌سنجي، كتابخانه‌هاي دانشگاهي، كتابخانه‌هاي مركزي، دانشگاه‌هاي دولتي، شهر تهران

از   جناب آقاي سيدابراهيم عمراني وسركار خانم‌ها: آرسينه ساطوريانس عراقي، مريم اسدي،  مهسا فردحسيني و همه مديران و كتابداران كتابخانه‌هاي مركزي دانشگاه‌هاي دولتي شهر تهران كه در انجام اين پژوهش، مرا ياري نمودند، کمال تشکر را دارم. 

خبر مربوط به راه اندازی یک فهرستگان نشریات ادواری، با اطلاع رسانی جناب آقای رجبی و به نقل از امواج برتر به شرح زیر اعلام می شود. البته دسترسی به لینک معرفی شده در زمان نگارش این پست، امکان پذير نيست و فعلا نمي‌شود راجع به آن قضاوت كرد:

به گزارش  روابط عمومی دانشگاه اصفهان، "فهرستگان" مجموعه‌یی از نشریات کشور از ابتدای سال ‪ ۷۷‬تاکنون است که به همت حوزه معاونت تحقیقات و فناوری راه‌اندازی شد. در این سامانه به کاربر اجازه داده می‌شود که بر اساس نقدها، گفت و گوها و گزارشها به مطالب مورد نظر خود دسترسی پیدا کند. "فهرستگان" از طریق نشانی اینترنتی "‪ " www.journal.ac.ir‬ قابل دسترسی است. این سامانه با محیطی ساده، محتویات نشریات کشور را به صورت تمام تصویر و با امکان ذخیره و چاپ در اختیار دانشگاهیان اصفهان قرار می‌دهد. استادان، دانشجویان و محققان دانشگاه اصفهان می‌توانند به منظور آشنایی بیشتر باامکانات این سامانه و ابزارهای جستجوی آن،پس از ورود به فهرستگان به بخش "راهنما" که در بالای صفحه قرار دارد مراجعه کنند.

چند روز پیش بود که برای کار پایان نامه ام به جناب آقای عمرانی مراجعه کردم. وصف ایشان را قبلا شنیده بود. فقط افسوس خوردم که چرا پیش از این خدمت ایشان نرسیده بودم. اصلا من باید یاد بگیرم که افراد متخصص، نه به عنوان یک منبع اطلاعاتی بلکه به عنوان مهمترین و بهترین منبع اطلاعاتی محسوب می شوند. با صحبت با ایشان متوجه شدم که ایشان اشراف زیادی به فهرستگانها دارند.

• ایشان اول راجع به مارک و کارهایی که ایرانداک در این زمینه انجام داده است، صحبت کردند. یادم باشد حتما در این زمینه پی گیری کنم.
• بعد هم نظراتی راجع به پورتال علمی دادند، که اکنون به  عنوان یک فهرستگان عمل می کند.
• در مورد مدلهای موجود هم ایشان اظهار نظر فرمودند، از جمله مدلی  که نوسا در حال پیاده سازی است.
• در مورد نرم افزار پارس آذرخش، Winlib، و روش دسته‌اي (Batch) آن در ورود اطلاعات نيز نظراتي دادند.
• كنسرسيومها. در حال حاضر كنسرسيوم خريد منابع دانشگاه‌هاي ايران وجود دارد (اگر اشتباه نكنم، مسئول آن هم خود ايشان باشند) با اين حال چيزي به نام كنسرسيوم فهرست‌نويسي هنوز در كشور وجود ندارد. كه در صورت ايجاد آن، مي‌تواند بسياري از مشكلات ايجاد فهرستگانها را راهگشا باشد.
• راجع به فهرستگان مجلات لاتين ايران نيز پيشنهادي ارائه نمودند.
• ارتباط فهرستگانها با سرعنوانهاي موضوعي نيز موضوع ديگر بحث ما بودند.
• همينطور،  روند جاري در oclc نيز شرح داده شد.

به هر حال، فرصت خوبي بود. چند ايده هم در ذهنم شكل گرفت. اميد كه بتوانم بعد از پايان‌نامه به همه آنها بپردازم. متشكرم استاد.

از دیروز تازه کار توزیع پرسشنامه رو شروع کردم. خدا به خیر کنه. از همون اول در، هزار تا سئوال میکنن که منظورت از این کار چیه، برای کجا میخوای، چرا؟ کجا؟ واقعا پژوهش تو ایران خیلی سخته. اونقدر که دیگه آدم پشیمون میشه از هر چی پژوهشه. اما:

 تازه اول کاره. هنوز باید یازده تا کتابخونه دیگه سر بزنم.

تازه همه هم مثل هم نیستند... اون خانم مدیر خیلی خوب برخورد کرد. خدا خیرش بده.

تازه همه اینها تجربه است... ما که قراره تا صد سال فقط تجربه کنیم... اینم روش.

حالا همه این حرفها به کنار، فکر کنم تو یه پست دیگه باید مصائبی رو که تو این چند وقته کشیدم، بگم. حداقلش اینه که یادم نره اون سختیها رو تا بعدها از همون اول با برنامه شروع کنم.

تازگیها به موضوع resource discovery علاقمند شدم. فكر مي‌كنم علتش اين باشه كه به فهرستگان مربوطه. هنوز كه اول راهم. تازه فهميدم كه استرالياييها انگار تو اين زمينه بيشتر از همه كار كردند. فعلا براي اون "پايش منابع" را به عنوان معادل فارسي در نظر گرفتم، ولي شايد با مشورت با برخي اساتيد و صاحبنظران تغييرش بدم. تا حالا چند تا مقاله خوندم كه به ارتباط بين پايش منابع و فهرستگان و اشتراك منابع پرداخته‌اند.

اکنون که سرگرم بررسی بر روی فهرستگانها هستم، تا به حال این نکته را دریافتم که فهرستگان در واقع یکی از نامهایی است که بر روی فهرستگانها می گذارند. برخی مراکز فهرستگان خود را اینگونه معرفی میکنند که مثلا فهرست کتابخانه ما امکانات بسیاری دارد از جمله اینکه می توانیم اطلاعات فهرست سایر کتابخانه ها را هم ببینیم.  یا اینکه نام فهرستگان خود را پایگاه اطلاعاتی یا پورتال می نامند. به هر حال به نظر می رسد فهرستگان هنوز واژه ای نیست که در دنیای اطلاعات وجه اصلی خود را با ساختارهای مختص به خود تبیین کرده باشد.

با اطلاع رسانی جناب آقای نوروزی متوجه شدم که عربها هم بیکار ننشستند و یک فهرستگان راه انداختند. الفهرس العربی الموحد عنوان این فهرستگان است که انصافاْ خدمات خوبی را ارائه می دهد. هر چند امکان بهره گیری از آن بدون رمز عبور و نام کاربری مقدور نیست اما مطالعه مستندات آن نشان می دهد که ارائه خدماتی چون فهرست نویسی تعاونی، اضافه نمودن داده های محلی، فهرست نویسی از طریق نسخه برداری مستند authority copy catalouging، خدمات مرجع، cataloguing desktop، ارتقاء مارك، ارزيابي مجموعه‌ها،و امانت بين كتابخانه‌ها، و .... در اين پورتال وجود دارد. كتابخانه عمومي شاه عبدالعزيز كه  احتمالا در عربستان واقع است متولي آن و جامعه تحت خدمات آن كليه كتابخانه‌هايي است كه مجموعه‌هاي عربي در اختيار دارند.

KVK يك Meta search interface است كه دسترسي به بسياري از فهرستگانهاي جهاني، ملي، منطقه‌اي و حتي فهرست كتابفروشيهاي مهم جهان را مهيا ساخته است. كاملا نمي‌شود نام فهرستگان را به اين پايگاه اطلاق كرد، اما به نظر مي‌رسد كه واقعا از حيث interface جالب توجه باشد.

همیشه شنیده بودم که پژوهشگران بسیاری در میانه راه تحقیق خود متوجه می شدند که اساس تحقیق آنها چیزی به غیر از یک دوباره کاری نیست و فکر میکنم این اتفاق یک فاجعه برای محققان و دانشجویان محسوب شود. من هم به عنوان دانشجو که سرگرم انجام پایان نامه خود هستم امروز متوجه شدم پایگاهی به عنوان پورتال علمی کشور وجود دارد.

این پایگاه به گونه ای است که اطلاعات مراکز علمی و پژوهشی - و از جمله اعضای جامعه پژوهش تحقیق من- را در بردارد. مثلا اگر کتابی راجع به زمین شناسی را در این پورتال جستجو کنیم لیستی از مراکز دارنده این کتاب را معرفی می کند و با کلیک بر روی هر یک می توان به سایر اطلاعات کتابشناختی از جمله شماره بازیابی آن دست یافت. به این ترتیب به نظر می رسد تحقیق در مورد امکانسجی ایجاد یک فهرستگان مجازی در بین کتابخانه های مرکزی دانشگاههای دولتی شهر تهران کاری بی فایده باشد. به هر حال در این مورد لازم است بررسیهای بیشتری انجام شود یا اینکه به فکر ایجاد فهرستگانی باشم که قابلیتهای آن قابل قیاس با یک پورتال نباشد.

M25 Link Project

http://www.m25lib.ac.uk/M25link/

Also: M25 Link Project Interim Evaluation Report

http://www.m25lib.ac.uk/M25link/documentation/interim_evaluation_report/InterimEvalReportContents.html

Virtual Canadian Union Catalogue

http://www.nlc-bnc.ca/resource/vcuc/

Also: Lunau C D (1998) The Virtual Union Catalogue Project (vCuc): Using Z39.50 to Emulate a Centralized Union Catalogue Paper presented at 64^th IFLA General Conference August 16 – 21 1998

Available on-line at http://www.ifla.org/IV/ifla64/081-160e.htm

در ايران شبکه ملی کتابهای ایران حاوی هزاران رکورد کتاب فارسی و لاتین موجود در کتابخانه های دانشگاهها و موسسات پژوهشی و فناوری وابسته به وزارت علوم، تحقيقات و فناوری.
• شبکه ملی کتابهای ایران دست کم سه نوع دستيابی را پيش روی ما قرار می دهد:

1- جستجوی اطلاعات از سوی محققان و کاربران جهت شناسایی آثـار کتابشناختی.
2- دروندهی اطلاعات کتابها ( فارسی و غیر فارسی ) از سوی متخصصان کتابخانه ها و آرشيوها.
3- انجام امانت بین کتابخانه ای در سطح دانشگاها، مراکز تحقیقاتی و فناوری وزارت علوم .

اين فهرستگان را كتابخانة منطقه‌اي علوم و تكنولوژي شيراز ايجاد نموده است.

جناب آقای اشعری در مصاحبه ای با روزنامه جام جم در تاریخ ۱۹ مهر ۸۵، یکی از اهداف فهرست نویسی پیش از انتشار را در کتابخانه ملی ایجاد فهرست نویسی واحد عنوان کرده اند. ایشان معتقدند که باید جوی فراهم شود که همه ناشران بتوانند با سرعت به این فهرست دسترسی پیدا کنند. اصل خبر

 البته به نظر می رسد که هر چند فیپا می تواند در ایجاد رویه واحد برای فهرست نویسی نقش مهمی داشته باشد اما مسلما ارزش ایجاد فهرستگان همچنان پا برجاست. زیرا اولا فیپا تنها به کتابهای تازه انتشار یافته می پردازد و کتابهای قبل از به اجرا در آمدن  فیپا را شامل نمی شود. ثانیا سایر منابعی چون کتب لاتین، مجلات، گزارشها، و ...را نیز در بر نمی گیرد. بنابراین میتوان نتیجه گرفت که یکی از راههای ایجاد فهرست نویسی مشترک فیپا است نه تنها راه. و کتابخانه ملی ایران می تواند با سرمایه گذاری در فهرستگانها، کمک بیشتری در این امر بنماید.

فهرستگان تایلند  هم از جمله فهرستگانهاي ملي وب‌بنياد محسوب مي‌شود. 

 SAUC فهرستگاني است كه بيشتر حالت يك كتابشناسي گذشته نگر دارد كه به توصيف اطلاعات كتابشناختي كتابهاي منتشر شده در آسياي جنوبي  از سال 1565 ميلادي تا كنون مي‌پردازد. دسترسي به اين فهرستگان در سراسر جهان آزاد است.

عنوان پایان نامه، با رای اساتید گرامی (و نه به انتخاب من ) به این صورت تصویب شد:

«امکان سنجی ایجاد فهرستگان الکترونیکی کتابخانه های مرکزی دانشگاههای دولتی شهر تهران»

فقط ای کاش می دانستم اصلا چرا نظر دانشجو را می پرسند. و اصلا نظر دانشجو در انتخاب موضوع پایان نامه اهمیتی دارد؟

به هر حال امیدوارم در اخر، پایان نامه خوبی  از کار درآید. هر چند که ...

    مقاله "تاثیر فناوری اطلاعات بر فهرستگانها" تالیف جناب آقای دکتر علیدوستی و اینجانب در نشریه "کتابداری و اطلاع رسانی" منتشر شده است. این مقاله به مرور روند توسعه فهرستگانها در جریان ظهور فناوریهای مختلف اطلاعاتی می پردازد و در این راستا انواع گوناگون فهرستگانها را معرفی می کند. طبق بررسی انجام شده اکنون فهرستگانهای مجازی را می توان آخرین دستاورد تاثیر فناوری اطلاعات بر فهرستگانها دانست. در ادامه چند فهرستگان جهانی نیز معرفی شدند.

منبع: عليدوستي، سيروس، و ناديا حاجي‌عزيزي. 1385. تأثير فناوري اطلاعات بر فهرستگانها. فصلنامة علمي پژوهشی كتابداري و اطلاع‌رساني 9 (3) (زمستان).

یکی از بازدیدکنندگان محترم این وبلاگ درج مطلب زیر را در این وبلاگ پیشنهاد داده اند:

 پایگاه اطلاع رسانی پرستار و پرستاری یکی از معدود پایگاه های اطلاع رسانی تخصصی در زمینه پرستاری است که در مدت چند ماه از فعالیت خود در صدر جستجوی موتورهای جستجوگر معروف همچون گوگل ، یاهو و ام اس ان قرار گرفته است
این پایگاه در رتبه بندی گوگل و وبلاگ سرچ گوگل رتبه اول در جستجوی کلمات کلیدی پرستار و پرستاری را دارا می باشد
پایگاه اطلاع رسانی پرستار و پرستاری که به همت آقای احمد عامری یکی از فعالان پرستاری و نماینده انجمن پرستاری ایران در استان خوزستان و مدیر اجرایی جشنواره وبلاگ نویسی پرستاری ایران به روز و منتشر می گردد
در این مدت کوتاه توانسته است چشم موتورهای جستجو را به خود معطوف ساخته و در زمینه کلیه مطالب تخصصی پرستاری خویش را در صدر رتبه های بدست آمده قرار دهد
همچنین وجود بیش از شصت و چهار هزار بازدید کننده و همچنین آمار تصاعدی بازدیدکنندگان این پایگاه نشان از اطلاع رسانی صحیح آن دارد

در این پایگاه بالغ بر 1600 اثر و مقاله آموزشی تخصصی پرستاری می باشد

آدرس این پایگاه به قرار زیر می باشد:
http://ino.blogfa.com

فهرستگان کتابخانه های سازمان ملل یا  UNCAPS، كاربران را قادر مي‌سازد در فهرست كتابخانه‌هاي سازمان‌هاي وابسته به سازمان ملل متحد به جستجو بپردازيد. از جمله فهرست‌هاي موجود در اين فهرستگان مي‌توان به UNESBIB (پايگاه اطلاعاتي كتابشناسي يونسكو)، UNBIS (پايگاه اطلاعاتي كتابشناسي سازمان ملل متحد)،OLIS (شبكه كتابخانه‌هاي بانك جهاني)، فهرست ILO (فهرست انتشارات سازمان جهاني كار)، FAO (فهرست انتشارات سازمان خوار و بار جهاني، فائو)،  IFAD (فهرست انتشارات سازمان توسعه كشاورزي ملل متحد)، IMO (فهرست سازمان جهاني دريانوردي)، UNFRA (فهرست انتشارات صندوق جمعيت سازمان ملل متحد) و WIPO (فهرست انتشارات سازمان جهاني مالكيت فكري) اشاره كرد. اين فهرستگان همه اشكال فرمت‌هاي اطلاعاتي را اعم از گزارش‌هاي آماري و پايان‌نامه‌ها، اسناد چاپي، و غير چاپي، كتابهاي الكترونيكي، مقالات سخنراني‌ها و همايش‌ها، تك‌نگاشت‌ها، مواد و منابع مرجع چاپي و غير چاپي را در همة زمينه‌هاي دانش بشري شامل مي‌گردد. كاربر قادر است از طريق اينترنت و با استفاده از فيلدهاي عنوان، موضوع، نويسنده، كليد‌واژه، و همچنين ابزار جستجوي پيشرفته و نيز كمك گرفتن از شماره‌هاي ISBN و ISSN در اين فهرستگان به جستجو بپردازد.

منبع: فصلنامه انجمن علمي‌- دانشجويي كتابداري و اطلاع‌رساني دانشگاه تهران. دوره دوم. شماره چهارم. زمستان 84.

باورم نمیشد که کشور افغانستان هم دارای فهرستگان باشد. اما با کمال تعجب فهرستگان کتابخانه های دانشگاهی افغانستان در حال بهره برداری است. در حالی که با افسوس فراوان هنوز چنین فهرستگانی در ایران ما وجود ندارد. به امید آن روز که در این وبلاگ فهرستگان جامعی از منابع کتابخانه ای ایران معرفی شود.

UKNUC عنوان فهرستگان ملی انگلستان است.در سال ۲۰۰۲ برای شناسایی درک کارکنان کتابخانه ها و کاربران دانشگاهی از یک فهرستگان ملی پژوهشی پیمایشی انجام شد که نتیجه آن نشان داد که کاربران دانشگاهی باور داشتند که این فهرستگان می توانست تاثیری موثرتر در جستجوی اطلاعات داشته باشد و مایل بودند که مجموعه کتابخانه بریتانیا (BL) و كتابخانه هاي دانشگاهي و پژوهشي بزرگ نيز در حوزة اين فهرستگان قرار داشته باشد. آنها ميخواستند كه اين فهرستگان جامع و داراي استفاده آساني باشد تا مكان كتابها و نشريات را ارائه كند و جستجوي موضوعي را تسهيل بخشد. كاركنان كتابخانه‌ها نيز ديدگاههاي مشابهي با كاربران دانشگاهي داشتند. اگر چه تشخيص آنها از ارزش اين فهرستگان به عنوان منبعي بالقوه از ركوردهاي كتابشناختي متمايز با كاربران دانشگاهي بود.

source: Stubley, peter and Tony Kidd. 2002. Questionnair surveys to discover academic staff and library staff perceptions of a National Union Catalgoue. Journal of Documentation 58 (6): 611-648.

اطلاعات مربوط به منابع کتابخانه ها و محل نگهداری آنها که معمولاْ در قالب فهرستگانها تهیه و در اختیار کتابخانه های همکار قرار می گیرند، برای اطلاع یابی از موجودی دیگر کتابخانه ها و جایابی منابع آنها استفاده می شوند. این گروه از اطلاعات علاوه بر این، می توانند کاربران را به کتابخانه های دارنده منابع مورد نیاز آنان هدایت کنند. علاوه بر این، می توانند کاربران را به کتابخانه های دارندّ منابع مورد نیاز آنان هدایت کنند. بدین ترتیب از چندباره کاریهایی که معمولا به دلیل نبود دسترسی به این اطلاعات در فعالیتهای گوناگون کتابخانه ها مانند مجموعه سازی و فراهم آوری، سازماندهی، نگهداری و ... جلوگیری می شود. در واقع فهرستگانها با ارائه اطلاعات مربوط به منابع اطلاعات دیگر کتابخانه ها، امکان تصمیم گیری آگاهانه برای سفارش، خرید، سازماندهی و ... را برای کتابخانه ها فراهم می آورند و از این رهگذر به ذخیره انرژی، زمان، و هزینه می انجامند.

منبع: علیدوستی، سیروس، و مریم نظری. ۱۳۸۴. عوامل موفقیت اشتراک منابع و همکاری بین کتابخانه ها: نگرش سیستمی و استراتژیک. کتابداری و اطلاع رسانی۴ (۸):۳۲-۵.

فهرستگان sudoc شامل بيش از 7 ميليون ارجاع به تك‌نگاشتها، پايان‌نامه‌ها، پيايندها، و انواع ديگر مدارك  همراه با محل نگهداري آنها است. اين فهرستگان امكان جستجوي اطلاعات كتابشناختي در همة انواع اسناد و مدارك نگهداري شده در كتابخانه‌هاي دانشگاهي، مؤسسات آموزش عالي، و مراكز اسناد و مدارك در سراسر فرانسه  را فراهم مي‌كند.

سر کلاس سمینار تحقیق، وقتی موضوع پایان نامه خود را با عنوان «بررسی فناوری اطلاعات در توسعه فهرستگان نشریات ادواری پژوهشگاه اطلاعات و مدارک علمی ایران» مطرح کردم دکتر ... ایراد گرفتند که این طرح عملی نیست، یا اینکه در حد یک پایان نامه نیست، و ...  ابتدا فکر کردم که باید هر جور شده به فکر تغییر دادن موضوع باشم چون برخی از ایرادات ایشان را خودم توانستم قبول کنم. اما وقتی که راجع به بقیه موضوعهای همکلاسیها نظر دادند به نظر می رسد بیشتر از اینکه به فکر تغییر موضوع باشیم باید در صدد توجیه موضوع برآییم. با این حال موضوعاتی در نظرم هستند که خیلی هم به آنها علاقه ای ندارم: «بررسی عملکرد فهرستگان نشریات ادواری لاتین پژوهشگاه از دیدگاه کاربران» یا «بررسی تاثیر فهرستگان نشریات ادواری پژوهشگاه در پیشبرد اهداف طرح غدیر و امین» همینطور « بررسی فهرستگان نشریات ادواری لاتین پژوهشگاه با فهرستگان نشریات ملی انگستان، آمریکا، استرالیا » شاید هم «بررسی جایگاه فهرستگان در ارتباطات علمی»

مدتی است که به خاطر درگیری در کارهای دیگر، مطالعه فهرستگانها را رها کردم. با این حال فهرستگانها هنوز هم دغدغه ذهنی من است و در کنار کارهای دیگر سعی می کنم ان را از خاطر نبرم. چند وقت پیش مطلبی در مورد ارتباطات علمی می خواندم . در انجا دیدم که فهرستگانها به عنوان ابزاری در برقراری ارتباطات علمی معرفی شده بود. و واقعا هم همینطور است. با وجود فهرستگان دنیای کتابخانه ها راه ارتباطی مطلوبی در پیش رو خواهند داشت. به امید روزی که فهرستگانی ملی در ایران ما هم ایجاد شود.